عبد الحسين شهيدى صالحى
129
تفسير و تفاسير شيعه ( فارسى )
قرن ششم جامع التفسير : اثر ابو القاسم حسين ( م 502 ق ) فرزند محمد معروف به راغب اصفهانى از مشاهير مفسران و از علماى اماميه و صاحب مفردات در شرح لغات قرآن . وى از مردم اصفهان بوده و در بغداد به تحصيل و تدريس پرداخت . در تشيع او اختلاف وجود دارد . در اسرار الامامة و رياض العلماء و الذريعة و اعلام الشيعة وى را از علماى اماميه دانستهاند . تفسير راغب اصفهانى در چند جلد است و نزد قاضى بيضاوى ( م 685 ق ) موجود بوده كه هنگام تأليف تفسير انوار التنزيل بسيار از آن نقل كرده است و از منابع وى بوده است . جلد اول آنكه مدخل و مقدمهء تفسير مورد بحث است در 1329 ق در مصر ذيل كتاب تنزيه القرآن عن المطاعن قاضى عبد الجبار همدانى به چاپ رسيده است . راغب اصفهانى را چند كتاب است كه عبارتند از : 1 ) مفردات القرآن ، در تفسير و توضيح لغات قرآن به زبان عربى كه به نام مفردات راغب بارها در ايران و لبنان چاپ و منتشر گرديده است ؛ 2 ) درة التأويل فى متشابه التنزيل ، در يك جلد به زبان عربى در توجيه آيات متشابهه و مكرره بوده ولى وجود ندارد ؛ 3 ) تحقيق البيان فى تأويل القرآن ، در يك جلد به زبان عربى كه به تأويل آيات قرآن كريم اختصاص يافته است . خير الدين زركلى در اعلام اين تفسير را مربوط به لغت و حكمت مىداند و نسخهاى از آن در دست نيست . منابع : الاعلام ، 2 / 255 ؛ اعيان الشيعة ، 6 / 160 ؛ تاريخ حكماء الاسلام ، 112 ؛ بغية الوعاة ، 2 / 297 ؛